Tagi

, , , , , ,

ul. por. Józefa Dambka Gołubie

Gołubie Kaszubskie

W miejscowości Gołubie Kaszubskie, nad brzegiem Jeziora Dąbrowskiego, od ulicy Sambora II, biegnie ul. por. Józefa Dambka
Porucznik Józef Dambke, pseudonimy: „Lech”, „Kil”, „Jur”, „Adam Falski”.
Urodził się 7 lipca 1903 r. w Zdrojach w powiecie świeckim w rodzinie sklepikarza. Zmarł 4/5 marca 1944 r. pod Sikorzynem w powiecie kartuskim.
Na jego patriotyzm ogromny wpływ miał ojciec, który był polskim działaczem lokalnym. Przed 1921 rokiem Józef pracował przy budowie elektrowni w Gródku, po tym czasie ukończył kurs dla nauczycieli pomocniczych w Świeciu. Pracował jako nauczyciel w Sławutówku, Domatowie, Leśniewie i Żarnowcu. Od 1931 roku do wybuchu II Wojny Światowej był kierownikiem szkoły w Kobylu.
[Nie uczestniczył w pierwszej wojnie światowej ani w polsko-bolszewickiej. (…) Zdaniem Andrzeja Gąsiorowskiego, „prawdopodobnie jeszcze przed wybuchem wojny (przed wrześniem 1939 r.) przeszedł specjalny kurs, w ramach którego został przygotowany do prowadzenia późniejszej działalności konspiracyjnej”] – pisze w historycznej biografii ks. ppłk Józefa Wryczy, autor Krzysztof Korda.
Na stroni BBN czytamy.: [Józef Dambek przeszedł w Warszawie szkolenie sabotażowo-dywersyjne i został łącznikiem z warszawską centralą. Przed wybuchem wojny obronnej 1939 r. ukończył jeszcze kilka zakonspirowanych kursów dla członków dywersji pozafrontowej, m.in. w lasach łomżyńskich, Borach Tucholskich i na Śląsku. Został zaprzysiężony i mianowany na stopień porucznika. Następnie zorganizował i został szefem dywersji w regionie kościerskim. Przygotował kadrę do działalności konspiracyjnej na wypadek zajęcia Pomorza przez Niemcy.]
Z inicjatywy por. Józefa Dambka 24 grudnia 1939 roku w Czarlinie, gmina Sulęczyno, powstała Tajna Organizacja Wojskowa „Gryf Kaszubski”. W 1940 roku, w miejscowości Czarna Dąbrowa spotkał się z ks. Józefem Wryczą. W późniejszym czasie spotkanie owocuje rozszerzeniem nazwy organizacji z „Gryf Kaszubski” na „Gryf Pomorski”. Od tego momentu TOW na pomorzu kieruje rada naczelna pod prezesurą ks. Wryczy. Józef Dambek zostaje II prezesem. Za datę powstania „Gryfa Pomorskiego” oficjalne źródła uznają 7 lipiec 1941. Do koca 1941 roku działalność „Gryfa Pomorskiego” rozciągała się na powiaty: chojnicki, kościerski, kartuski, tczewski, tucholski, świecki i morski (Puck i Wejherowo).
Około 20 czerwca 1943 roku został wykonany wyrok na komendancie, ówczesnym przeciwniku konspiracyjnej działalności Józefa Dambka, por. Józefie Gierszewskim. I prezes ks. ppłk Józef Wrycza ustępuje z funkcji, którą przejmuje por. Józef Dambke.
W wyniku szeroko zakrojonych aresztowań gestapo wpada w ręce okupanta kierownik propagandy Jan Binga. Zostaje konfidentem i ujawnia szyfry gryfowskich meldunków. 4 marca 1944 roku z rąk Jana Kaszubowskiego, agenta gestapo, niedaleko wsi Sikorzyno ginie Józef Dambek.
Józef Dambke, przywódca Tajnej Organizacji Wojskowej „Gryf Pomorski”został pośmiertnie odznaczony m.in. Orderem Virtuti Militari V klasy, Medalem XV-lecia Odzyskania Morza, Medalem Dziesięciolecia Odzyskania Niepodległości.

W tym roku obchodziliśmy 73 rocznicę śmierci głównego działacza TOW „Gryf Kaszubski” i późniejszej „Gryf Pomorski”.
W miejscowości Gołubie i w CEiPR w Szymbarku, od wielu lat odbywają się uroczystości upamiętniające śmierć por. Józefa Dambke. Walczących w TOW „Gryf” upamiętniono licznymi pomnikami, a imieniem przewodniczącego nazwano ulicę w miejscowości, w której okolicy zginął. Nad Jeziorem Dąbrowskim wznosi się krzyż, który ma upamiętniać śmierć ważnego działacza.

członkowie Gryfu Pomorskiego

TOW Gryf Pomorski

Reklamy